Tin tức liên quan đến người lớn tuổi

Suy nhược cơ thể - Vấn đề thường gặp ở người cao tuổi sau sốt xuất huyết Dengue

Suy nhược cơ thể - Vấn đề thường gặp ở người cao tuổi sau sốt xuất huyết Dengue

Ở người cao tuổi, việc chăm sóc đúng cách sau sốt xuất huyết Dengue là điều quan trọng giúp cơ thể nhanh chóng hồi phục và tránh tình trạng suy nhược kéo dài.

Dấu hiệu và ảnh hưởng của suy nhược cơ thể ở người cao tuổi mắc sốt xuất huyết Dengue

Suy nhược cơ thể có biểu hiện như thế nào?

Suy nhược được mô tả là tình trạng cơ thể thiếu hoặc mất sức lực và năng lượng với ba biểu hiện đặc trưng sau đây:1

  • Dễ mệt mỏi và giảm hiệu suất hoạt động.
  • Khó bắt đầu hoặc duy trì hoạt động thể chất do cảm giác yếu ớt, thiếu sức.
  • Mệt mỏi tinh thần do giảm khả năng tập trung, trí nhớ kém và bất ổn cảm xúc.

Ở người cao tuổi sau sốt xuất huyết Dengue, kết quả của một nghiên cứu tại Belize (một quốc gia ở bờ biển phía Đông của Trung Mỹ) cho thấy yếu cơ và ăn uống không ngon miệng là hai biểu hiện suy nhược thường gặp nhất. 2

Ngoài ra, một nghiên cứu khác trên 201 người trưởng thành (từ 21 tuổi trở lên) - bao gồm cả người lớn tuổi - cho thấy các triệu chứng mệt mỏi, giảm khả năng tập trung và suy giảm trí nhớ vẫn kéo dài đến tận 3 tháng kể từ khi nhiễm bệnh.3

Ảnh hưởng của suy nhược cơ thể ở người cao tuổi mắc sốt xuất huyết Dengue

Ở giai đoạn hồi phục sau sốt xuất huyết Dengue, người cao tuổi có thể gặp phải nhiều vấn đề bởi tình trạng suy nhược, chẳng hạn như:

1. Tăng mức độ suy nhược

Theo một nghiên cứu đăng trên Medicina (2024), mức độ suy nhược của người bệnh cao tuổi tăng đáng kể khi phải nhập viện vì sốt xuất huyết Dengue.2

2. Giảm khả năng tự chăm sóc bản thân

Cũng trong nghiên cứu trên, ở những người bệnh cao tuổi nhập viện do sốt xuất huyết Dengue, khả năng tự thực hiện các hoạt động chăm sóc bản thân như ăn uống, tắm rửa, mặc quần áo, đi vệ sinh hay di chuyển… giảm đáng kể so với trước khi mắc bệnh.2

3. Kéo dài quá trình hồi phục

Dữ liệu trong cùng nghiên cứu cho thấy, có đến 6 trên 7 bệnh nhân cao tuổi vẫn chưa thể trở lại thể trạng ban đầu sau 1 tháng, dù đã được điều trị theo phác đồ lão khoa và chăm sóc tích cực sau giai đoạn cấp tính tại bệnh viện.2

Những yếu tố nguy cơ gây suy nhược và phục hồi kém ở người cao tuổi sau sốt xuất huyết Dengue

Người cao tuổi thường gặp khó khăn trong việc phục hồi thể trạng sau sốt xuất huyết Dengue, chủ yếu do hai nguyên nhân:

1. Tình trạng đa bệnh lý mạn tính

Người cao tuổi có thể mắc đồng thời nhiều bệnh lý mạn tính như tăng huyết áp, tiểu đường, tim mạch, thoái hóa khớp...4 Các bệnh lý nền vốn đã khiến cơ thể suy yếu, nên chỉ cần một đợt bệnh cấp tính như sốt xuất huyết Dengue cũng có thể khiến sức khỏe suy giảm nghiêm trọng, khó phục hồi như trước.4

Quá trình hồi phục sau sốt xuất huyết Dengue thường diễn ra chậm hơn ở người cao tuổi có sẵn bệnh lý nền

2. Suy giảm các chức năng cơ bản

Ở người cao tuổi, các vấn đề thường gặp như suy giảm nhận thức, hạn chế vận động, suy dinh dưỡng, giảm thị lực, mất thính giác hay các triệu chứng trầm cảm có thể làm suy yếu cơ thể, từ đó gây ảnh hưởng đến khả năng duy trì sức khỏe và phục hồi sau bệnh.4

Gia đình có thể làm gì để hỗ trợ người cao tuổi hồi phục thể trạng và sức đề kháng?

Sự đồng hành của gia đình có vai trò quan trọng trong quá trình hồi phục của người cao tuổi sau sốt xuất huyết Dengue.

1. Dinh dưỡng

Theo khuyến cáo của Bộ Y tế, người bệnh nên uống đủ lượng nước cần thiết cho các hoạt động hàng ngày, sau đó bổ sung thêm để bù lại lượng dịch đã mất do sốt xuất huyết Dengue.5

2. Vận động

Người thân nên trao đổi với bác sĩ để xây dựng một kế hoạch tập luyện phù hợp với người cao tuổi sau khi khỏi sốt xuất huyết Dengue, bắt đầu với cường độ nhẹ và tăng dần theo khả năng.6 Việc vận động đều đặn có thể hỗ trợ người bệnh duy trì thể lực và giảm nguy cơ suy nhược sau khi khỏi bệnh.6

Việc luyện tập ở người lớn tuổi cần có sự hướng dẫn từ các chuyên gia y tế

Tóm lại, dù đã vượt qua giai đoạn cấp tính của sốt xuất huyết Dengue, người cao tuổi vẫn có thể phải đối mặt với tình trạng mệt mỏi và suy nhược kéo dài. Sự quan tâm và đồng hành của gia đình chính là “chìa khóa” giúp người bệnh phục hồi thể lực và tinh thần nhanh chóng. Song song đó, gia đình nên giữ vệ sinh nhà cửa và môi trường sống xung quanh nhằm hạn chế muỗi vằn truyền bệnh, đồng thời trao đổi với chuyên gia y tế để được tư vấn các biện pháp phòng ngừa sốt xuất huyết Dengue hiệu quả.

Những dấu hiệu cảnh báo sốt xuất huyết Dengue đã chuyển sang giai đoạn nặng

*Tài liệu này được cung cấp bởi Công ty TNHH Dược phẩm Takeda Việt Nam và Hội Y học Dự Phòng Việt Nam với mục đích giáo dục cộng đồng. Tài liệu này không được sử dụng cho mục đích chẩn đoán, điều trị bệnh, hoặc tư vấn khám chữa bệnh từ nhân viên y tế. Vui lòng tham vấn Bác sĩ để được biết thêm thông tin chi tiết. Tài liệu này được sử dụng cho công chúng, phạm vi sử dụng bên ngoài Hoa Kỳ và Anh Quốc.

C-ANPROM/VN/QDE/0930 MAR 26

  1. Gleeson, A., & Noble, S. (2015). Orphan symptoms in palliative care. Medicine, 43(12), 730–735. https://doi.org/10.1016/j.mpmed.2015.09.016.
  2. Hu, Y.-S., Lo, Y.-T., Yang, Y.-C., & Wang, J.-L. (2024). Frailty in Older Adults with Dengue Fever. Medicina, 60(4), 537. https://doi.org/10.3390/medicina60040537.
  3. Kalimuddin, S., Teh, Y., Wee, L., Paintal, S., Sasisekharan, R., Low, J., Sheth, S., & Ooi, E. (2022). Chronic sequelae complicate convalescence from both dengue and acute viral respiratory illness. PLoS Neglected Tropical Diseases, 16. https://doi.org/10.1371/journal.pntd.0010724.
  4. Reppermund, S. (2022). The role of frailty and functional impairment in healthy aging. International Psychogeriatrics, 34(3), 235–237. https://doi.org/10.1017/S104161022200239X.
  5. Bộ Y tế. (2023, 4 tháng 7). Quyết định số 2760/QĐ-BYT về việc ban hành hướng dẫn chẩn đoán, điều trị sốt xuất huyết Dengue. Thư viện Pháp luật. https://thuvienphapluat.vn/van-ban/The-thao-Y-te/Quyet-dinh-2760-QD-BYT-2023-huong-dan-chan-doan-dieu-tri-So-sot-xuat-huyet-Dengue-572227.aspx.
  6. Garg R. Post-dengue fatigue syndrome: A comprehensive review of an emerging clinical entity. Karnataka Med J. 2024;47:52-5. doi: 10.25259/KMJ_27_2024.